Chapter 4 (Jñāna-Karma-Sannyāsa-Yoga (The Yoga of Renunciation of Action in Knowledge)), verse 19
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
यस्य सर्वे समारम्भाः काम-संकल्प-वर्जिताः | ज्ञानाग्नि-दग्ध-कर्माणं तम् आहुः पण्डितं बुधाः
yasya sarve samārambhāḥ kāma-saṃkalpa-varjitāḥ | jñānāgni-dagdha-karmāṇaṃ tam āhuḥ paṇḍitaṃ budhāḥ
Word-by-word
- yasya← yadVibhakti.Sasthi singular masculine noun[advaita]यथोक्तदर्शिनः सर्वे यावन्तः समारम्भाः सर्वाणि कर्माणि समारभ्यन्ते इति समारम्भाः कामसंकल्पवर्जिताः कामैः तत्कारणैश्च संक[viśiṣṭādvaita]मुमुक्षोः सर्वे द्रव्यार्जनादिलौकिककर्मपूर्वकनित्यनैमित्तिककाम्यरूपकर्म समारम्भाः काम वर्जिताः फलसङ्गरहिताः संकल्पवर्जि[dvaita]ेत्यादिना श्लोकपञ्चकेन[śuddhādvaita]ेति। क्रियासमारम्भाः कामफलेममेदं कर्म फलसाधकं इति सङ्कल्पश्च ताभ्यां वर्जिताः स एवम्भूतः सकर्माऽप्यकर्मैव। यतो ब्रह्मज्ञ[bhakti]ेत्यादिपञ्चभिः[advaita-bhakti]ेति ब्रह्मकर्मसमाधिनेत्यन्तेन
- sarve← sarvanominative plural masculine noun[advaita]यावन्तः समारम्भाः सर्वाणि कर्माणि समारभ्यन्ते इति समारम्भाः कामसंकल्पवर्जिताः कामैः तत्कारणैश्च संकल्पैः वर्जिताः मुधैव[viśiṣṭādvaita]द्रव्यार्जनादिलौकिककर्मपूर्वकनित्यनैमित्तिककाम्यरूपकर्म समारम्भाः काम वर्जिताः फलसङ्गरहिताः संकल्पवर्जिताः च[advaita-bhakti]यावन्तो वैदिका लौकिका वा समारम्भाः समारभ्यन्त इति व्युत्पत्त्या कर्माणि कामसंकल्पवर्जिताः कामः फलतृष्णा संकल्पोऽहं करोम
- sam← saaccusative singular masculine noun[advaita]यग्दर्शनः स्यात् सः सर्वकर्मणि प्रयोजनमपश्यन् ससाधनं कर्म परित्यजत्येव[viśiṣṭādvaita]भवत्येकपदार्थप्रधानतत्पुरुषायोगात्[bhakti]यगारभ्यन्त इति समारम्भाः कर्माणि[advaita-bhakti]यग्दर्शी हि पण्डित उच्यते नतु भ्रान्त इत्यर्थः
- ārambhās← ārambhanominative plural masculine noun
- kāma← kāmavocative singular masculine noun[advaita]संकल्पवर्जिताः कामैः तत्कारणैश्च संकल्पैः वर्जिताः मुधैव चेष्टामात्रा अनुष्ठीयन्ते प्रवृत्तेन चेत् लोकसंग्रहार्थम् निवृत[viśiṣṭādvaita]्यरूपकर्म समारम्भाः काम वर्जिताः फलसङ्गरहिताः संकल्पवर्जिताः च[dvaita]ादिवर्जनं विधाय स्तुतिः क्रियत इति सूचितम्[śuddhādvaita]फलेममेदं कर्म फलसाधकं इति सङ्कल्पश्च ताभ्यां वर्जिताः स एवम्भूतः सकर्माऽप्यकर्मैव[bhakti]्यत इति कामो बलं तत्संकल्पेन वर्जिता यस्य भवन्ति तं पण्डितभाहुः[advaita-bhakti]संकल्पवर्जिताः कामः फलतृष्णा संकल्पोऽहं करोमीति कर्तृत्वाभिमानस्ताभ्यां वर्जिताः लोकसंग्रहार्थं वा जीवनमात्रार्थं वाप्रा
- sam← saaccusative singular masculine noun[advaita]यग्दर्शनः स्यात् सः सर्वकर्मणि प्रयोजनमपश्यन् ससाधनं कर्म परित्यजत्येव[viśiṣṭādvaita]भवत्येकपदार्थप्रधानतत्पुरुषायोगात्[bhakti]यगारभ्यन्त इति समारम्भाः कर्माणि[advaita-bhakti]यग्दर्शी हि पण्डित उच्यते नतु भ्रान्त इत्यर्थः
- kalpa← kalpavocative singular masculine noun[advaita]वर्जिताः कामैः तत्कारणैश्च संकल्पैः वर्जिताः मुधैव चेष्टामात्रा अनुष्ठीयन्ते प्रवृत्तेन चेत् लोकसंग्रहार्थम् निवृत्तेन च[viśiṣṭādvaita]वर्जिताः च[śuddhādvaita]श्च ताभ्यां वर्जिताः स एवम्भूतः सकर्माऽप्यकर्मैव[bhakti]ेन वर्जिता यस्य भवन्ति तं पण्डितभाहुः[advaita-bhakti]वर्जिताः कामः फलतृष्णा संकल्पोऽहं करोमीति कर्तृत्वाभिमानस्ताभ्यां वर्जिताः लोकसंग्रहार्थं वा जीवनमात्रार्थं वाप्रारब्धकर
- varjitās← vṛjnominative plural masculine noun
- dagdha← dahvocative singular masculine noun[advaita]कर्माणं कर्मादौ अकर्मादिदर्शनं ज्ञानं तदेव अग्निः तेन ज्ञानाग्निना दग्धानि शुभाशुभलक्षणानि कर्माणि यस्य तम् आहुः परमार्थ[viśiṣṭādvaita]प्राचीन कर्माणम् आहुः तत्त्वज्ञाः[dvaita]कर्माणम्[śuddhādvaita]कर्मा कर्मबीजबन्धनशून्य इत्यकर्मोच्यते अधेनुगोवत् तं पण्डा विवेकवती बुद्धिः सञ्जाता यस्य तथाविधमाहुर्बुधाः[bhakti]ान्यकर्मतां नीतानि कर्माणि यस्य तम्[advaita-bhakti]ानि शुभाशुभलक्षणानि कर्माणि यस्य तदधिगम उत्तरपूर्वाघयोरश्लेषविनाशौ तद्व्यपदेशात् इति न्यायात्
- karma← karmanvocative singular neuter noun[advaita]ाणि समारभ्यन्ते इति समारम्भाः कामसंकल्पवर्जिताः कामैः तत्कारणैश्च संकल्पैः वर्जिताः मुधैव चेष्टामात्रा अनुष्ठीयन्ते प्रव[viśiṣṭādvaita]पूर्वकनित्यनैमित्तिककाम्यरूपकर्म समारम्भाः काम वर्जिताः फलसङ्गरहिताः संकल्पवर्जिताः च[dvaita]ाणम्।[śuddhādvaita]फलसाधकं इति सङ्कल्पश्च ताभ्यां वर्जिताः स एवम्भूतः सकर्माऽप्यकर्मैव[bhakti]ण्यकर्म[advaita-bhakti]ालिप्तत्वं प्रपञ्च्यते यस्येति ब्रह्मकर्मसमाधिनेत्यन्तेन
- ās← anominative plural masculine noun
- ṇam← ṇaaccusative singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]आहुः तत्त्वज्ञाः
- tam← tayaccusative singular masculine noun[advaita]आहुः परमार्थतः पण्डितं बुधाः ब्रह्मविदः[viśiṣṭādvaita]एवं कर्म कुर्वाणं पण्डितं कर्मान्तर्गतात्मयाथात्म्य ज्ञानाग्निना दग्ध प्राचीन कर्माणम् आहुः तत्त्वज्ञाः[dvaita]। मिथ्यात्वज्ञानेन कर्मणामुपमर्दो ज्ञानाग्निदग्धकर्मत्वमिति व्याख्यानमसदिति भावेनाह उक्ते ति। परमेश्वरस्यैव कर्तृत्वं ज्[bhakti]। आरूढावस्थायां तु कामः फलविषयस्तदर्थमिदं कर्म कर्तव्यमिति कर्मविषयः संकल्पश्च ताभ्यां वर्जितः। शेषं स्पष्टम्।
- āhus← brū3rd person plural present indicative active verb
- paṇḍitam← paṇḍitaaccusative singular masculine noun
- budhās← budhnominative plural masculine noun
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 4.19, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_4.19 · anandgiri_4.19
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_4.19 · vedantadeshika_4.19
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_4.19 · jayatirtha_4.19
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_4.19
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_4.19
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_4.19
Theme-list memberships (4)
Show all theme-lists this verse participates in
- ज्ञानwith 1.1, 3.1, 3.2, 3.3, 3.26, 3.32, …
- बुधाःwith 10.8
- संकल्पwith 6.2, 6.4, 6.24
- सर्वेwith 1.9, 1.11, 1.25, 2.12, 2.46, 2.70, …