Chapter 3 (Karma-Yoga (The Yoga of Action)), verse 2
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
व्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मे | तद् एकं वद निश्चित्य येन श्रेयो ऽहम् आप्नुयाम्
vyāmiśreṇeva vākyena buddhiṃ mohayasīva me | tad ekaṃ vada niścitya yena śreyo 'ham āpnuyām
Word-by-word
- vyās← vīablative singular masculine noun
- miśreṇa← miśrainstrumental singular masculine noun[advaita]ेव यद्यपि विविक्ताभिधायी भगवान् तथापि मम मन्दबुद्धेः व्यामिश्रमिव भगवद्वाक्यं प्रतिभाति[śuddhādvaita]ेति। तर्हि तव वाक्यं व्यामिश्रं नैकान्तिकं सन्देहोत्पादकमिव क्वचित् कर्मप्रशंसा क्वचित् कर्मत्यागप्रशंसा। एकमिति। एतेन म[bhakti]ेति। क्वचित्कर्मप्रशंसा क्वचिज्ज्ञानप्रशंसेत्येव व्यामिश्रं संदेहोत्पादकमिव यद्धाक्यं तेन मे बुद्धिं मतिमुभयत्र दोलायिता
- iva← ivanominative singular masculine noun[advaita]मम बुद्धिव्यामोहापनयाय हि प्रवृत्तः त्वं तु कथं मोहयसि अतः ब्रवीमि बुद्धिं मोहयसि इव मे मम इति[viśiṣṭādvaita]इति मे प्रतिभाति तथा हि आत्मावलोकनसाधनभूतायाः सर्वेन्द्रियव्यापारोपरतिरूपाया ज्ञाननिष्ठायाः तद्विपर्ययरूपं कर्म साधनं त
- vākyena← vacinstrumental singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]मां मोहयसि इव इति मे प्रतिभाति तथा हि आत्मावलोकनसाधनभूतायाः सर्वेन्द्रियव्यापारोपरतिरूपाया ज्ञाननिष्ठायाः तद्विपर्ययरूप[advaita-bhakti]त्वं मे मम मन्दबुद्धेर्वाक्यतात्पर्यापरिज्ञानाद्बुद्धिमन्तःकरणं मोहयसीव भ्रान्त्या योजयसीव
- buddhim← budhaccusative singular masculine noun
- me← mālocative singular neuter noun[advaita]मम इति[viśiṣṭādvaita]प्रतिभाति तथा हि आत्मावलोकनसाधनभूतायाः सर्वेन्द्रियव्यापारोपरतिरूपाया ज्ञाननिष्ठायाः तद्विपर्ययरूपं कर्म साधनं तद्[śuddhādvaita]बुद्धिं मोहयसीव तदेकं निश्चित्य वद[bhakti]वेत्याशङ्क्याह व्यामिश्रेणेति[advaita-bhakti]प्रतारणाचिन्हं पश्यसीति चेत्तत्राह तव वचनं व्यामिश्रं न भवत्येव ममत्वेकाधिकारिकत्वभिन्नाधिकारिकत्वसंदेहाद्व्यामिश्रं सं
- tat← tadvocative singular neuter noun[advaita]रैवं सति[viśiṣṭādvaita]प्रकारं चोपपादयति तथाहीति[śuddhādvaita]राह व्यामिश्रेणेति[advaita-bhakti]राह तव वचनं व्यामिश्रं न भवत्येव ममत्वेकाधिकारिकत्वभिन्नाधिकारिकत्वसंदेहाद्व्यामिश्रं संकीर्णार्थमिव ते यद्वाक्यं मांप्र
- ek← ejnominative singular masculine noun
- am← aaccusative singular masculine noun
- vada← vad2nd person singular imperative active verb[advaita]्वाक्यं प्रतिभाति[viśiṣṭādvaita]येन वाक्येन अहम् अनुष्ठेयरूपं निश्चित्य आत्मनः श्रेयः प्राप्नुयाम्[bhakti]ेति। यद्वा इदमेव श्रेयःसाधनमिति निश्चित्य येनानुष्ठितेन श्रेयो मोक्षमहमाप्नुयां प्राप्स्यामि तदेवैकं निश्चित्य वदेत्यर्थ[advaita-bhakti]। येनाधिकारनिश्चयपुरःसरमुक्तेन त्वया मया चानुष्ठितेन ज्ञानेन कर्मणा वैकेन श्रेयो मोक्षमहमाप्नुयां प्राप्तुं योग्यः स्याम
- niścitya← niścinominative singular masculine noun[advaita]वद ब्रूहि येन ज्ञानेन कर्मणा वा अन्यतरेण श्रेयः अहम् आप्नुयां प्राप्नुयाम् इति यदुक्तं तदपि नोपपद्यते[viśiṣṭādvaita]आत्मनः श्रेयः प्राप्नुयाम्[bhakti]वदेति[advaita-bhakti]वद। येनाधिकारनिश्चयपुरःसरमुक्तेन त्वया मया चानुष्ठितेन ज्ञानेन कर्मणा वैकेन श्रेयो मोक्षमहमाप्नुयां प्राप्तुं योग्यः स्
- yena← yāinstrumental singular masculine noun[advaita]ज्ञानेन कर्मणा वा अन्यतरेण श्रेयः अहम् आप्नुयां प्राप्नुयाम् इति यदुक्तं तदपि नोपपद्यते[viśiṣṭādvaita]मां मोहयसि इव इति मे प्रतिभाति तथा हि आत्मावलोकनसाधनभूतायाः सर्वेन्द्रियव्यापारोपरतिरूपाया ज्ञाननिष्ठायाः तद्विपर्ययरूप[bhakti]ानुष्ठितेन श्रेयो मोक्षमहमाप्नुयां प्राप्स्यामि तदेवैकं निश्चित्य वदेत्यर्थः[advaita-bhakti]त्वं मे मम मन्दबुद्धेर्वाक्यतात्पर्यापरिज्ञानाद्बुद्धिमन्तःकरणं मोहयसीव भ्रान्त्या योजयसीव
- śreyas← śreyasnominative singular masculine noun[śuddhādvaita]त्वत्तो नोदितमिति चेत्तत्राह व्यामिश्रेणेति
- aham← ahanominative singular neuter noun[advaita]आप्नुयां प्राप्नुयाम् इति यदुक्तं तदपि नोपपद्यते[viśiṣṭādvaita]अनुष्ठेयरूपं निश्चित्य आत्मनः श्रेयः प्राप्नुयाम्
- āpnuyām← āp1st person singular optative active verb
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 3.2, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_3.2 · anandgiri_3.2
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_3.2 · vedantadeshika_3.2
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_3.2 · jayatirtha_3.2
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_3.2
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_3.2
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_3.2
Theme-list memberships (15)
Show all theme-lists this verse participates in
- कुरु कर्माणिwith 2.48, 3.1
- जनार्दनwith 1.36, 1.39, 1.44, 3.1, 10.18, 11.51
- ज्ञानwith 1.1, 3.1, 3.3, 3.26, 3.32, 3.33, …
- ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते ৷৷ नियोजयसि केशवwith 3.1
- तदेकं वद निश्चित्य येन श्रेयोऽहमाप्नुयाम्with 3.1, 5.1
- तू इन कुरुवंशियोंको देखwith 3.1
- बुद्धिwith 2.19, 2.39, 2.41, 2.44, 2.49, 2.50, …
- बुद्धिःwith 2.44, 2.65, 3.1, 10.4, 10.5, 18.30, …
- बुद्धियोगwith 3.3, 18.57
- बुद्धिर्योगेwith 3.1
- बुद्धौ शरणमन्विच्छwith 2.49, 3.1
- यच्छ्रेयः स्यान्निश्चितं ब्रूहि तन्मेwith 2.7, 3.1, 5.1, 16.5
- व्यामिश्रेणेव वाक्येनwith 3.1
- व्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मेwith 3.1
- समबुद्धिwith 3.1, 12.4