Bhagavad Gītā Chapter 6, Verse 10: Krishna to Arjuna — Dhyāna-Yoga
Bhagavad Gītā 6.10
योगी युञ्जीत सततमात्मानं रहसि स्थितः ।
एकाकी यतचित्तात्मा निराशीरपरिग्रहः ॥
yogī← yogin(28 verses)nominative masculine singular nounyogi (yoga + -in 'possessor of')attested in commentariesadvaitaध्यायी युञ्जीत समादध्यात् सततं सर्वदा आत्मानम् अन्तःकरणं रहसि एकान्ते गिरिगुहादौ स्थितः सन् एकाकी असहायःviśiṣṭādvaitaउक्तप्रकारकर्मयोगनिष्ठः सततम् अहरहः योगकाले आत्मानं युञ्जीत आत्मानं युक्तं कुर्वीत स्वदर्शननिष्ठं कुर्वीत इत्यर्थःśuddhādvaitaइत्यादिनामत्संस्थामधिगच्छति 15 इत्यन्तेन yuñjīta← √yuj(47 verses)present optative 3rd person singular verbto yoke, join, engage in (verbal root)attested in commentariesadvaitaसमादध्यात् सततं सर्वदा आत्मानम् अन्तःकरणं रहसि एकान्ते गिरिगुहादौ स्थितः सन् एकाकी असहायःviśiṣṭādvaitaआत्मानं युक्तं कुर्वीत स्वदर्शननिष्ठं कुर्वीत इत्यर्थःdvaitaसमाधियोगयुक्तं कुर्यात्bhaktiसमाहितं कुर्यात्advaita-bhaktiक्षिप्तमूढविक्षिप्तभूमिपरित्यागेनैकाग्रनिरोधभूम्यां समाहितं कुर्यात् satatam← satatam(7 verses)always, constantlyattested in commentariesviśiṣṭādvaitaअहरहः योगकाले आत्मानं युञ्जीत आत्मानं युक्तं कुर्वीत स्वदर्शननिष्ठं कुर्वीत इत्यर्थः ātmānaṃ← ātman(114 verses)accusative masculine singular nounthe Self, soul; one's own self rahasi← rahaslocative neuter singular nounsecrecy, secret placeattested in commentariesadvaitaएकान्ते गिरिगुहादौ स्थितः सन् एकाकी असहायःviśiṣṭādvaitaजनवर्जिते निःशब्दे देशे स्थितः एकाकी तत्रापि न सद्वितीयः तत्रापि यतचित्तात्मा यतचित्तमनस्कः निराशीः आत्मव्यतिरिक्ते कृतśuddhādvaitaस्थितः आत्मानं सततं युञ्जीतadvaita-bhaktiगिरिगुहादौ योगप्रतिबन्धकदुर्जनादिवर्जिते देशे स्थितः एकाकी त्यक्तसर्वपरिग्रहजनः संन्यासी चित्तमन्तःकरणमात्मा देहश्च संय sthitaḥ← √sthā(27 verses)nominative masculine singular participle nounto stand, remain (verbal root)attested in commentariesadvaitaसन् एकाकी असहायःviśiṣṭādvaitaएकाकी तत्रापि न सद्वितीयः तत्रापि यतचित्तात्मा यतचित्तमनस्कः निराशीः आत्मव्यतिरिक्ते कृत्स्ने वस्तुनि निरपेक्षः अपरिग्रśuddhādvaitaआत्मानं सततं युञ्जीतbhaktiसन्नेकाकी सङ्गशून्यः यतं संयतं चित्तमात्मा देहश्च यस्य निराशीर्निराकाङ्क्षो निराहारो वा अपरिग्रहः परिग्रहशून्यश्चadvaita-bhaktiएकाकी त्यक्तसर्वपरिग्रहजनः संन्यासी चित्तमन्तःकरणमात्मा देहश्च संयतौ योगप्रतिबन्धकव्यापारशून्यौ यस्य स यतचित्तात्मा
ekākī← ekākinnominative masculine singular nounalone, solitary (eka 'one' + -ākin)attested in commentariesadvaitaअसहायःviśiṣṭādvaitaतत्रापि न सद्वितीयः तत्रापि यतचित्तात्मा यतचित्तमनस्कः निराशीः आत्मव्यतिरिक्ते कृत्स्ने वस्तुनि निरपेक्षः अपरिग्रहः तद्advaita-bhaktiत्यक्तसर्वपरिग्रहजनः संन्यासी चित्तमन्तःकरणमात्मा देहश्च संयतौ योगप्रतिबन्धकव्यापारशून्यौ यस्य स यतचित्तात्मा yata← √yam(9 verses)compound participle (compound member)to restrain, control (verbal root); also: which (relative)-citt← citta(12 verses)compound (compound member)mind, thought, consciousness, mental substanceātmā← ātman(114 verses)nominative masculine singular nounthe Self, soul; one's own self nirāśī← nirāśī(2 verses)nominative masculine singular nounwithout expectation (nis- + āśīs 'desire')r aparigrahaḥ← aparigrahanominative masculine singular nounnon-acceptance, freedom from possessionsattested in commentariesadvaitaपरिग्रहरहितश्चेत्यर्थःviśiṣṭādvaitaतद्व्यतिरिक्ते कस्मिंश्चिद्bhaktiपरिग्रहशून्यश्च
spoken
The yogi should dwell in solitude, continuously collect the mind, and hold no craving and no possessions.