सूत्रकृत्·Sūtrakṛt-Gītā
Theme-list walk · anuvṛtti

प्रकृति

prakṛti

24 verses carry this thread. In Pāṇinian grammar, anuvṛtti is the silent carry-forward of a topic across sūtras; here, it is made visible across the Gītā corpus. Walk top-to-bottom to follow how the idea unfolds.

  1. 01 ·BG 1.1Arjuna
    धृतराष्ट्र उवाच धर्म-क्षेत्रे कुरु-क्षेत्रे समवेता युयुत्सवः | मामकाः पाण्डवाश् चैव किम् अकुर्वत संजय
    dhṛtarāṣṭra uvāca dharma-kṣetre kuru-kṣetre samavetā yuyutsavaḥ | māmakāḥ pāṇḍavāś caiva kim akurvata saṃjaya
  2. 02 ·BG 3.5Krishna
    न हि कश्चित् क्षणम् अपि जातु तिष्ठत्य् अकर्मकृत् | कार्यते ह्य् अवशः कर्म सर्वः प्रकृतिजैर् गुणैः
    na hi kaścit kṣaṇam api jātu tiṣṭhaty akarmakṛt | kāryate hy avaśaḥ karma sarvaḥ prakṛtijair guṇaiḥ
  3. 03 ·BG 3.28Krishna
    तत्त्ववित् तु महाबाहो गुण-कर्म-विभागयोः | गुणा गुणेषु वर्तन्त इति मत्वा न सज्जते
    tattvavit tu mahābāho guṇa-karma-vibhāgayoḥ | guṇā guṇeṣu vartanta iti matvā na sajjate
  4. 04 ·BG 3.33Krishna
    सदृशं चेष्टते स्वस्याः प्रकृतेर् ज्ञानवान् अपि | प्रकृतिं यान्ति भूतानि निग्रहः किं करिष्यति
    sadṛśaṃ ceṣṭate svasyāḥ prakṛter jñānavān api | prakṛtiṃ yānti bhūtāni nigrahaḥ kiṃ kariṣyati
  5. 05 ·BG 4.6Krishna
    अजो ऽपि सन्न् अव्ययात्मा भूतानाम् ईश्वरो ऽपि सन् | प्रकृतिं स्वाम् अधिष्ठाय संभवाम्य् आत्म-मायया
    ajo 'pi sann avyayātmā bhūtānām īśvaro 'pi san | prakṛtiṃ svām adhiṣṭhāya saṃbhavāmy ātma-māyayā
  6. 06 ·BG 5.10Krishna
    ब्रह्मण्य् आधाय कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा करोति यः | लिप्यते न स पापेन पद्म-पत्रम् इवाम्भसा
    brahmaṇy ādhāya karmāṇi saṅgaṃ tyaktvā karoti yaḥ | lipyate na sa pāpena padma-patram ivāmbhasā
  7. 07 ·BG 7.4Krishna
    भूमिर् आपो ऽनलो वायुः खं मनो बुद्धिर् एव च | अहंकार इतीयं मे भिन्ना प्रकृतिर् अष्टधा
    bhūmir āpo 'nalo vāyuḥ khaṃ mano buddhir eva ca | ahaṃkāra itīyaṃ me bhinnā prakṛtir aṣṭadhā
  8. 08 ·BG 7.5Krishna
    अपरेयम् इतस् त्व् अन्यां प्रकृतिं विद्धि मे पराम् | जीव-भूतां महाबाहो ययेदं धार्यते जगत्
    apareyam itas tv anyāṃ prakṛtiṃ viddhi me parām | jīva-bhūtāṃ mahābāho yayedaṃ dhāryate jagat
  9. 09 ·BG 7.20Krishna
    कामैस् तैस् तैर् हृत-ज्ञानाः प्रपद्यन्ते ऽन्य-देवताः | तं तं नियमम् आस्थाय प्रकृत्या नियताः स्वया
    kāmais tais tair hṛta-jñānāḥ prapadyante 'nya-devatāḥ | taṃ taṃ niyamam āsthāya prakṛtyā niyatāḥ svayā
  10. 10 ·BG 9.7Krishna
    सर्व-भूतानि कौन्तेय प्रकृतिं यान्ति मामिकाम् | कल्प-क्षये पुनस् तानि कल्पादौ विसृजाम्य् अहम्
    sarva-bhūtāni kaunteya prakṛtiṃ yānti māmikām | kalpa-kṣaye punas tāni kalpādau visṛjāmy aham
  11. 11 ·BG 9.8Krishna
    प्रकृतिं स्वाम् अवष्टभ्य विसृजामि पुनः पुनः | भूत-ग्रामम् इमं कृत्स्नम् अवशं प्रकृतेर् वशात्
    prakṛtiṃ svām avaṣṭabhya visṛjāmi punaḥ punaḥ | bhūta-grāmam imaṃ kṛtsnam avaśaṃ prakṛter vaśāt
  12. 12 ·BG 9.10Krishna
    मयाध्यक्षेण प्रकृतिः सूयते स-चराचरम् | हेतुनानेन कौन्तेय जगद् विपरिवर्तते
    mayādhyakṣeṇa prakṛtiḥ sūyate sa-carācaram | hetunānena kaunteya jagad viparivartate
  13. 13 ·BG 9.12Krishna
    मोघाशा मोघ-कर्माणो मोघ-ज्ञाना विचेतसः | राक्षसीम् आसुरीं चैव प्रकृतिं मोहिनीं श्रिताः
    moghāśā mogha-karmāṇo mogha-jñānā vicetasaḥ | rākṣasīm āsurīṃ caiva prakṛtiṃ mohinīṃ śritāḥ
  14. 14 ·BG 9.13Krishna
    महात्मानस् तु मां पार्थ दैवीं प्रकृतिम् आश्रिताः | भजन्त्य् अनन्य-मनसो ज्ञात्वा भूतादिम् अव्ययम्
    mahātmānas tu māṃ pārtha daivīṃ prakṛtim āśritāḥ | bhajanty ananya-manaso jñātvā bhūtādim avyayam
  15. 15 ·BG 11.51Krishna
    दृष्ट्वेदं मानुषं रूपं तव सौम्यं जनार्दन | इदानीम् अस्मि संवृत्तः स-चेताः प्रकृतिं गतः
    dṛṣṭvedaṃ mānuṣaṃ rūpaṃ tava saumyaṃ janārdana | idānīm asmi saṃvṛttaḥ sa-cetāḥ prakṛtiṃ gataḥ
  16. 16 ·BG 13.19Krishna
    प्रकृतिं पुरुषं चैव विद्ध्य् अनादी उभाव् अपि | विकारांश् च गुणांश् चैव विद्धि प्रकृति-संभवान्
    prakṛtiṃ puruṣaṃ caiva viddhy anādī ubhāv api | vikārāṃś ca guṇāṃś caiva viddhi prakṛti-saṃbhavān
  17. 17 ·BG 13.20Krishna
    कार्य-करण-कर्तृत्वे हेतुः प्रकृतिर् उच्यते | पुरुषः सुख-दुःखानां भोक्तृत्वे हेतुर् उच्यते
    kārya-karaṇa-kartṛtve hetuḥ prakṛtir ucyate | puruṣaḥ sukha-duḥkhānāṃ bhoktṛtve hetur ucyate
  18. 18 ·BG 13.21Krishna
    पुरुषः प्रकृति-स्थो हि भुङ्क्ते प्रकृतिजान् गुणान् | कारणं गुण-सङ्गो ऽस्य सद्-असद्-योनि-जन्मसु
    puruṣaḥ prakṛti-stho hi bhuṅkte prakṛtijān guṇān | kāraṇaṃ guṇa-saṅgo 'sya sad-asad-yoni-janmasu
  19. 19 ·BG 13.23Krishna
    य एवं वेत्ति पुरुषं प्रकृतिं च गुणैः सह | सर्वथा वर्तमानो ऽपि न स भूयो ऽभिजायते
    ya evaṃ vetti puruṣaṃ prakṛtiṃ ca guṇaiḥ saha | sarvathā vartamāno 'pi na sa bhūyo 'bhijāyate
  20. 20 ·BG 13.35Krishna
    क्षेत्र-क्षेत्रज्ञयोर् एवम् अन्तरं ज्ञान-चक्षुषा | भूत-प्रकृति-मोक्षं च ये विदुर् यान्ति ते परम्
    kṣetra-kṣetrajñayor evam antaraṃ jñāna-cakṣuṣā | bhūta-prakṛti-mokṣaṃ ca ye vidur yānti te param
  21. 21 ·BG 14.5Krishna
    सत्त्वं रजस् तम इति गुणाः प्रकृति-संभवाः | निबध्नन्ति महा-बाहो देहे देहिनम् अव्ययम्
    sattvaṃ rajas tama iti guṇāḥ prakṛti-saṃbhavāḥ | nibadhnanti mahā-bāho dehe dehinam avyayam
  22. 22 ·BG 15.7Krishna
    ममैवांशो जीव-लोके जीव-भूतः सनातनः | मनः-षष्ठानीन्द्रियाणि प्रकृति-स्थानि कर्षति
    mamaivāṃśo jīva-loke jīva-bhūtaḥ sanātanaḥ | manaḥ-ṣaṣṭhānīndriyāṇi prakṛti-sthāni karṣati
  23. 23 ·BG 18.40Krishna
    न तदस्ति पृथिव्यां वा दिवि देवेषु वा पुनः | सत्त्वं प्रकृतिजैर्मुक्तं यदेभिः स्यात् त्रिभिर्गुणैः
    na tadasti pṛthivyāṃ vā divi deveṣu vā punaḥ | sattvaṃ prakṛtijairmuktaṃ yadebhiḥ syāt tribhirguṇaiḥ
  24. 24 ·BG 18.59Krishna
    यदहङ्कारमाश्रित्य न योत्स्य इति मन्यसे | मिथ्यैष व्यवसायस्ते प्रकृतिस्त्वां नियोक्ष्यति
    yadahaṅkāramāśritya na yotsya iti manyase | mithyaiṣa vyavasāyaste prakṛtistvāṃ niyokṣyati