Bhagavad Gītā Chapter 13, Verse 19: Krishna to Arjuna — Kṣetra-Kṣetrajña-Vibhāga-Yoga
Bhagavad Gītā 13.19
प्रकृतिं पुरुषं चैव विद्ध्यनादी उभावपि ।
विकारांश् च गुणांश् चैव विद्धि प्रकृतिसंभवान् ॥
prakṛtiṃ← prakṛti(28 verses)accusative feminine singular nounprimordial nature (pra- + √kṛ 'do' — 'that from which all is made') puruṣaṃ← puruṣa(23 verses)accusative masculine singular nounperson, man; the cosmic Person; the Self (Sāṅkhya/Vedānta) ca← ca(391 verses)and; (homonym: also the consonant ca)iva vidd← √vid(76 verses)present imperative 2nd person singular verbto know; to find (verbal root)attested in commentariesviśiṣṭādvaita। बन्धहेतुभूतान् विकारान् इच्छाद्वेषादीन् अमानित्वादिकान् च गुणान् मोक्षहेतुभूतान् प्रकृतिसंभवान् विद्धि ।पुरुषेण संसृष्hy anādī← anādi(4 verses)accusative masculine dual nounwithout beginning (an- + ādi 'beginning')attested in commentariesviśiṣṭādvaitaइति विद्धि ubhāv api← api(103 verses)also, even, although
vikā← vikāra(2 verses)accusative masculine plural nounmodification, change (vi- + √kṛ)rāṃś ca← ca(391 verses)and; (homonym: also the consonant ca) guṇā← guṇa(35 verses)accusative masculine plural nounquality, attribute (esp. the three guṇas: sattva/rajas/tamas)ṃś ca← ca(391 verses)and; (homonym: also the consonant ca)iva viddhi← √vid(76 verses)present imperative 2nd person singular verbto know; to find (verbal root)attested in commentariesviśiṣṭādvaita। बन्धहेतुभूतान् विकारान् इच्छाद्वेषादीन् अमानित्वादिकान् च गुणान् मोक्षहेतुभूतान् प्रकृतिसंभवान् विद्धि ।पुरुषेण संसृष् prakṛti← prakṛti(28 verses)compound (compound member)primordial nature (pra- + √kṛ 'do' — 'that from which all is made')-saṃbhavān← sambhava(5 verses)accusative masculine plural nounorigin, birth (sam- + √bhū)
spoken
Know that *prakṛti* and *puruṣa* are both without beginning, and that every modification of the field, together with the three *guṇas*, is born of *prakṛti* alone.