Chapter 18 (Mokṣa-Sannyāsa-Yoga (The Yoga of Liberation by Renunciation)), verse 59
Krishna → Arjuna · meter: other
यदहङ्कारमाश्रित्य न योत्स्य इति मन्यसे | मिथ्यैष व्यवसायस्ते प्रकृतिस्त्वां नियोक्ष्यति
yadahaṅkāramāśritya na yotsya iti manyase | mithyaiṣa vyavasāyaste prakṛtistvāṃ niyokṣyati
Word-by-word
- na← navocative singular neuter noun[advaita]योत्स्ये इति न युद्धं करिष्यामि इति मन्यसे चिन्तयसि निश्चयं करोषि? मिथ्या एषः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क[viśiṣṭādvaita]ि हिताहितज्ञाने स्वातन्त्र्याभिमानम् आश्रित्य मन्नियोगम् अनादृत्यन योत्स्ये इति मन्यसे एष ते स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्य[śuddhādvaita]योत्स्य इति मन्यसे[bhakti]ङ्क्ष्यामि नतु बन्धुभिर्युद्धं करिष्यामीति चेत्तत्राह -- यदिति[advaita-bhakti]करिष्यामीति मिथ्याभिमानमाश्रित्य न योत्स्ये युद्धं न करिष्यामीति मन्यसे
- yotsye← yudh1st person singular simple future passive verb[advaita]इति न युद्धं करिष्यामि इति मन्यसे चिन्तयसि निश्चयं करोषि? मिथ्या एषः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्[viśiṣṭādvaita]इति मन्यसे एष ते स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्या भविष्यति[advaita-bhakti]युद्धं न करिष्यामीति मन्यसे
- iti← inominative singular neuter noun[advaita]न युद्धं करिष्यामि इति मन्यसे चिन्तयसि निश्चयं करोषि? मिथ्या एषः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्वभाव[viśiṣṭādvaita]मन्यसे एष ते स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्या भविष्यति[śuddhādvaita]मन्यसे
- manyase← man2nd person singular present indicative active verb[advaita]चिन्तयसि निश्चयं करोषि? मिथ्या एषः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्वभावः त्वां नियोक्ष्यति[viśiṣṭādvaita]एष ते स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्या भविष्यति[śuddhādvaita]। एष ते व्यवसायो मिथ्या व्यर्थ एव। तदा मदाज्ञाकारी प्रकृतिर्बहिरङ्गा शक्तिर्गौणस्वभावरूपा त्वां नियोक्ष्यत्येव।[bhakti]ऽध्यवस्यसि एष तेऽध्यवसायो मिथ्यैव? अस्वतन्त्रत्वात्तव[advaita-bhakti]यत् स मिथ्या निष्फल एष व्यवसायो निश्चयस्ते तव। यस्मात्प्रकृतिः क्षत्रजात्यारम्भको रजोगुणस्वभावस्त्वां नियोक्ष्यति प्रेर
- mithyā← mithyānominative singular masculine noun[advaita]एषः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्वभावः त्वां नियोक्ष्यति[viśiṣṭādvaita]भविष्यति[śuddhādvaita]व्यर्थ एव[advaita-bhakti]भिमानमाश्रित्य न योत्स्ये युद्धं न करिष्यामीति मन्यसे
- eṣa← eṣvocative singular masculine noun[advaita]ः व्यवसायः निश्चयः ते तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्वभावः त्वां नियोक्ष्यति[viśiṣṭādvaita]ते स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्या भविष्यति[śuddhādvaita]ते व्यवसायो मिथ्या व्यर्थ एव[bhakti]तेऽध्यवसायो मिथ्यैव? अस्वतन्त्रत्वात्तव[advaita-bhakti]व्यवसायो निश्चयस्ते तव
- vyavasāyas← vyavasāyanominative singular masculine noun
- te← tānominative dual feminine noun[advaita]तव यस्मात् प्रकृतिः क्षत्रियस्वभावः त्वां नियोक्ष्यति[viśiṣṭādvaita]स्वातन्त्र्य व्यवसायो मिथ्या भविष्यति[śuddhādvaita]व्यवसायो मिथ्या व्यर्थ एव[bhakti]ऽध्यवसायो मिथ्यैव? अस्वतन्त्रत्वात्तव[advaita-bhakti]तव। यस्मात्प्रकृतिः क्षत्रजात्यारम्भको रजोगुणस्वभावस्त्वां नियोक्ष्यति प्रेरयिष्यति युद्धे।
- prakṛtis← prakṛnominative singular masculine noun[bhakti]त्वां रजोगुणरूपेण,परिणता सती नियोक्ष्यति युद्धे प्रवर्तयिष्यत्येव
- tvām← tvaaccusative singular feminine noun[viśiṣṭādvaita]अज्ञं प्रकृतिः नियोक्ष्यति
- niyokṣyati← niyuj3rd person singular simple future active verb[advaita]।।यस्माच्च --,[viśiṣṭādvaita]मत्स्वातन्त्र्योद्विग्नमनसं त्वाम् अज्ञं प्रकृतिः नियोक्ष्यति[bhakti]युद्धे प्रवर्तयिष्यत्येव[advaita-bhakti]प्रेरयिष्यति युद्धे
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 18.59, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_18.59 · anandgiri_18.59
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_18.59 · vedantadeshika_18.59
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_18.59 · jayatirtha_18.59
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_18.59
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_18.59
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_18.59
Theme-list memberships (3)
Show all theme-lists this verse participates in
- प्रकृतिwith 1.1, 3.5, 3.28, 3.33, 4.6, 5.10, …
- प्रकृतिस्त्वां नियोक्ष्यतिwith 3.33
- मन्यसेwith 2.19, 2.26, 3.9, 11.4