Chapter 7 (Jñāna-Vijñāna-Yoga (The Yoga of Knowledge and Realization)), verse 19
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
बहूनां जन्मनाम् अन्ते ज्ञानवान् मां प्रपद्यते | वासुदेवः सर्वम् इति स महात्मा सुदुर्लभः
bahūnāṃ janmanām ante jñānavān māṃ prapadyate | vāsudevaḥ sarvam iti sa mahātmā sudurlabhaḥ
Word-by-word
- bahu← bahunominative singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]जन्मसद्भावमात्रं विवक्षितम् तस्यात्रानुपयुक्तत्वात्[dvaita]भिर्जन्मभिर्ज्ञात्वा ततो मां प्रतिपद्यते इति
- ūnām← uVibhakti.Sasthi plural masculine noun
- janmanām← janmanVibhakti.Sasthi plural neuter noun[viśiṣṭādvaita]अन्ते अवसाने वासुदेवशेषतैकरसः अहं तदायत्तस्वरूपस्थितिप्रवृत्तिः
- ante← antilocative singular masculine noun[advaita]समाप्तौ ज्ञानवान् प्राप्तपरिपाकज्ञानः मां वासुदेवं प्रत्यगात्मानं प्रत्यक्षतः प्रपद्यते[viśiṣṭādvaita]अवसाने वासुदेवशेषतैकरसः अहं तदायत्तस्वरूपस्थितिप्रवृत्तिः
- jñānavān← jñānavatnominative singular masculine noun[advaita]प्राप्तपरिपाकज्ञानः मां वासुदेवं प्रत्यगात्मानं प्रत्यक्षतः प्रपद्यते[viśiṣṭādvaita]भूत्वा वासुदेव[dvaita]भवति। तच्चोक्तं ब्राह्म बहुभिर्जन्मभिर्ज्ञात्वा ततो मां प्रतिपद्यते इति।[śuddhādvaita]। तथैतदुक्तं निबन्धे अखण्डाद्वैतभाने तु सर्वं ब्रह्मैव नान्यथा। ज्ञानाद्विकल्पबुद्धिस्तु बाध्यते न स्वरूपतः। भिन्नत्वं न[bhakti]सन्सर्वमिदं चराचरं वासुदेव एवेति सर्वात्मदृष्ट्या मां प्रपद्यते भजति अतः स महात्माऽपरिच्छिन्नदृष्टिः सुदुर्लभः[advaita-bhakti]सन्मां निरुपाधिप्रेमास्पदं प्रपद्यते सर्वदा समस्तप्रेमविषयत्वेन भजते
- mām← māVibhakti.Sasthi plural neuter noun[viśiṣṭādvaita]उपास्ते स महात्मा महामनाः सुदुर्लभः दुर्लभतरः लोके
- prapadyate← prapad3rd person singular present indicative active verb[advaita]। कथम् वासुदेवः सर्वम् इति। यः एवं सर्वात्मानं मां नारायणं प्रतिपद्यते सः महात्मा न तत्समः अन्यः अस्ति अधिको वा। अतः सु[viśiṣṭādvaita]माम् उपास्ते स महात्मा महामनाः सुदुर्लभः दुर्लभतरः लोके[bhakti]भजति अतः स महात्माऽपरिच्छिन्नदृष्टिः सुदुर्लभः[advaita-bhakti]सर्वदा समस्तप्रेमविषयत्वेन भजते
- vāsudevas← vāsudevanominative singular masculine noun
- sarvam← sarvaaccusative singular masculine noun[advaita]इति। यः एवं सर्वात्मानं मां नारायणं प्रतिपद्यते सः महात्मा न तत्समः अन्यः अस्ति अधिको वा। अतः सुदुर्लभः मनुष्याणां सहस्[viśiṣṭādvaita]इति मां यो प्रपद्यते माम् उपास्ते स महात्मा महामनाः सुदुर्लभः दुर्लभतरः लोके
- iti← inominative singular neuter noun[advaita]। यः एवं सर्वात्मानं मां नारायणं प्रतिपद्यते सः महात्मा न तत्समः अन्यः अस्ति अधिको वा। अतः सुदुर्लभः मनुष्याणां सहस्रेषु[viśiṣṭādvaita]ज्ञानवान् भूत्वा वासुदेव[dvaita]निरासार्थमाह बहूनामि ति[śuddhādvaita]। अतएव महात्माऽपरिच्छिन्नात्मा एकविज्ञानेन सर्वविज्ञानवान् स सुदुर्लभःसुदुर्लभः प्रशान्तात्मा कोटिष्वपि महामुने इति श्री[advaita-bhakti]दृष्ट्या सर्वप्रेम्णां मय्येव पर्यवसायित्वात्
- sa← savocative singular masculine noun[advaita]ंस्काराश्रयाणाम् अन्ते समाप्तौ ज्ञानवान् प्राप्तपरिपाकज्ञानः मां वासुदेवं प्रत्यगात्मानं प्रत्यक्षतः प्रपद्यते[viśiṣṭādvaita]ाने वासुदेवशेषतैकरसः अहं तदायत्तस्वरूपस्थितिप्रवृत्तिः[dvaita]ार्थमाह बहूनामि ति[śuddhādvaita]िद्धं भवति भगवज्ज्ञानं तु न तथेति ततोऽपि प्रपत्तिभक्तिरतिदुर्लभा सा चेद्भवति स महादुर्लभः[bhakti]न्सर्वमिदं चराचरं वासुदेव एवेति सर्वात्मदृष्ट्या मां प्रपद्यते भजति अतः स महात्माऽपरिच्छिन्नदृष्टिः सुदुर्लभः[advaita-bhakti]्मादेवं तस्मात् बहूनां जन्मनां किंचित्किंचित्पुण्योपचयहेतूनामन्ते चरमे जन्मनि सर्वसुकृतविपाकरूपे वासुदेवः सर्वमिति ज्ञान
- mahāt← mahablative singular masculine noun[advaita]मा न तत्समः अन्यः अस्ति अधिको वा[viśiṣṭādvaita]मा महामनाः सुदुर्लभः दुर्लभतरः लोके[śuddhādvaita]माऽपरिच्छिन्नात्मा एकविज्ञानेन सर्वविज्ञानवान् स सुदुर्लभःसुदुर्लभः प्रशान्तात्मा कोटिष्वपि महामुने इति श्रीभागवते षष्ठस[bhakti]माऽपरिच्छिन्नदृष्टिः सुदुर्लभः[advaita-bhakti]मात्यन्तशुद्धान्तःकरणत्वाज्जीवन्मुक्तः सर्वोत्कृष्टो न तत्समोऽन्योऽस्ति अधिकस्तु नास्त्येव अतः सुदुर्लभो मनुष्याणां सहस्
- mā← māvocative singular neuter noun[advaita]प्तौ ज्ञानवान् प्राप्तपरिपाकज्ञानः मां वासुदेवं प्रत्यगात्मानं प्रत्यक्षतः प्रपद्यते[viśiṣṭādvaita]ं यो प्रपद्यते माम् उपास्ते स महात्मा महामनाः सुदुर्लभः दुर्लभतरः लोके[dvaita]ं प्रतिपद्यते इति[śuddhādvaita]ं पुरुषोत्तमं परमात्मानं प्रपन्नो विज्ञानवानतिदुर्लभः यतो ज्ञानमपि[bhakti]ं प्रपद्यते भजति अतः स महात्माऽपरिच्छिन्नदृष्टिः सुदुर्लभः[advaita-bhakti]देवं तस्मात् बहूनां जन्मनां किंचित्किंचित्पुण्योपचयहेतूनामन्ते चरमे जन्मनि सर्वसुकृतविपाकरूपे वासुदेवः सर्वमिति ज्ञानवान
- sut← sunominative singular masculine noun
- us← unominative singular masculine noun
- labhas← labhnominative plural masculine noun
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 7.19, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_7.19 · anandgiri_7.19
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_7.19 · vedantadeshika_7.19
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_7.19 · jayatirtha_7.19
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_7.19
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_7.19
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_7.19
Theme-list memberships (5)
Show all theme-lists this verse participates in
- जन्मनाwith 2.22
- ज्ञानwith 1.1, 3.1, 3.2, 3.3, 3.26, 3.32, …
- महात्माwith 7.3, 8.15, 9.13, 11.50
- वासुदेवः सर्वम्with 4.24, 6.31, 6.35, 7.2, 7.4, 7.5, …
- सर्वम्with 2.17, 4.33, 7.7, 7.13, 8.22, 8.28, …