Chapter 11 (Viśvarūpa-Darśana-Yoga (The Yoga of the Vision of the Universal Form)), verse 41
Krishna → Arjuna · meter: triṣṭubh
सखेति मत्वा प्रसभं यद् उक्तं हे कृष्ण हे यादव हे सखेति | अजानता महिमानं तवेदं मया प्रमादात् प्रणयेन वापि
sakheti matvā prasabhaṃ yad uktaṃ he kṛṣṇa he yādava he sakheti | ajānatā mahimānaṃ tavedaṃ mayā pramādāt praṇayena vāpi
Word-by-word
- sakhā← sakhinominative singular masculine noun[advaita]समानवयाः इति मत्वा ज्ञात्वा विपरीतबुद्ध्या प्रसभम् अभिभूय प्रसह्य[viśiṣṭādvaita]इतिमम वयस्यः इति मत्वा[advaita-bhakti]समानवया इति मत्वा प्रसभं,स्वोत्कर्षख्यापनरूपेणाभिभवेन यदुक्तं मया तदेवं विश्वरूपं
- īti← ītinominative singular masculine noun
- matvā← mannominative singular masculine noun[advaita]ज्ञात्वा विपरीतबुद्ध्या प्रसभम् अभिभूय प्रसह्य[viśiṣṭādvaita]हे कृष्ण हे यादव हे सखे इति त्वयि प्रसभं विनयापेतं यद् उक्तं यत् च परि हासार्थं सर्वदा एव सत्कारार्हः त्वम् असत्कृतः अस[bhakti]प्रसभं हठेन तिरस्कारेण यदुक्तं तत्क्षामये त्वामित्युत्तरेणान्वयः[advaita-bhakti]प्रसभं,स्वोत्कर्षख्यापनरूपेणाभिभवेन यदुक्तं मया तदेवं विश्वरूपं
- prasabham← prasabhanominative singular neuter noun[advaita]अभिभूय प्रसह्य
- yat← yatnominative singular masculine noun[advaita]उक्तं[viśiṣṭādvaita]वामितविक्रमत्वसर्वान्तरात्मत्वस्रष्टृत्वादिको यो महिमा तम् इमम् अजानतया मया प्रमादात् मोहात् प्रणयेन चिरपरिचयेन वा सखा इ
- uktam← vacaccusative singular masculine noun
- he← halocative singular masculine noun[advaita]कृष्ण[viśiṣṭādvaita]कृष्ण[śuddhādvaita]यादव हे सखेति तत्क्षामये त्वामित्यग्रिमेणान्वयः।[bhakti]कृष्ण?[advaita-bhakti]न वापि
- kṛṣṇa← kṛṣṇavocative singular neuter noun[advaita]हे यादव हे सखेति च अजानता अज्ञानिना मूढेन किम् अजानता इति आह -- महिमानं माहात्म्यं तव इदम् ईश्वरस्य विश्वरूपम्। तव इदं[viśiṣṭādvaita]हे यादव हे सखे इति त्वयि प्रसभं विनयापेतं यद् उक्तं यत् च परि हासार्थं सर्वदा एव सत्कारार्हः त्वम् असत्कृतः असि? विहारश[bhakti]? हे यादव? हे सखेति। संधिरार्षः। प्रसभोक्तौ हेतुःतव महिमानमिदं च विश्वरूपमजानता मया प्रमादात्प्रणयेन स्नेहेनापि वा यदुक्[advaita-bhakti]हे यादव हे सखे इति।
- he← halocative singular masculine noun[advaita]कृष्ण[viśiṣṭādvaita]कृष्ण[śuddhādvaita]यादव हे सखेति तत्क्षामये त्वामित्यग्रिमेणान्वयः।[bhakti]कृष्ण?[advaita-bhakti]न वापि
- yādava← yādavavocative singular neuter noun[advaita]हे सखेति च अजानता अज्ञानिना मूढेन किम् अजानता इति आह -- महिमानं माहात्म्यं तव इदम् ईश्वरस्य विश्वरूपम्। तव इदं महिमानम्[viśiṣṭādvaita]हे सखे इति त्वयि प्रसभं विनयापेतं यद् उक्तं यत् च परि हासार्थं सर्वदा एव सत्कारार्हः त्वम् असत्कृतः असि? विहारशय्यासनभो[śuddhādvaita]हे सखेति तत्क्षामये त्वामित्यग्रिमेणान्वयः।[bhakti]? हे सखेति। संधिरार्षः। प्रसभोक्तौ हेतुःतव महिमानमिदं च विश्वरूपमजानता मया प्रमादात्प्रणयेन स्नेहेनापि वा यदुक्तमिति।[advaita-bhakti]हे सखे इति।
- he← halocative singular masculine noun[advaita]कृष्ण[viśiṣṭādvaita]कृष्ण[śuddhādvaita]यादव हे सखेति तत्क्षामये त्वामित्यग्रिमेणान्वयः।[bhakti]कृष्ण?[advaita-bhakti]न वापि
- sakhā← sakhinominative singular masculine noun[advaita]समानवयाः इति मत्वा ज्ञात्वा विपरीतबुद्ध्या प्रसभम् अभिभूय प्रसह्य[viśiṣṭādvaita]इतिमम वयस्यः इति मत्वा[advaita-bhakti]समानवया इति मत्वा प्रसभं,स्वोत्कर्षख्यापनरूपेणाभिभवेन यदुक्तं मया तदेवं विश्वरूपं
- īti← ītinominative singular masculine noun
- ajā← ajinstrumental singular masculine noun[advaita]नता अज्ञानिना मूढेन किम् अजानता इति आह -- महिमानं माहात्म्यं तव इदम् ईश्वरस्य विश्वरूपम्[viśiṣṭādvaita]नतया मया प्रमादात् मोहात् प्रणयेन चिरपरिचयेन वा सखा इतिमम वयस्यः इति मत्वा
- anatā← aninstrumental singular masculine noun
- mahimānam← mahimanaccusative singular masculine noun[advaita]अजानता इति वैयधिकरण्येन संबन्धः
- tava← tuvocative singular masculine noun[advaita]इदम् ईश्वरस्य विश्वरूपम्[viśiṣṭādvaita]अनन्तवीर्यत्वामितविक्रमत्वसर्वान्तरात्मत्वस्रष्टृत्वादिको यो महिमा तम् इमम् अजानतया मया प्रमादात् मोहात् प्रणयेन चिरपरि[śuddhādvaita]महिमानं अलौकिकमाहात्म्यश्रियं अतिशयेनाजानता मया यदुक्तं[bhakti]महिमानमिदं[advaita-bhakti]िक्षेपात्प्रणयेन स्नेहेन वापि
- idam← idamnominative singular masculine noun[advaita]ईश्वरस्य विश्वरूपम्
- mayā← māinstrumental singular feminine noun[advaita]प्रमादात् विक्षिप्तचित्ततया? प्रणयेन वापि? प्रणयो नाम स्नेहनिमित्तः विस्रम्भः? तेनापि कारणेन[viśiṣṭādvaita]प्रमादात् मोहात् प्रणयेन चिरपरिचयेन वा सखा इतिमम वयस्यः इति मत्वा[śuddhādvaita]यदुक्तं[bhakti]प्रमादात्प्रणयेन स्नेहेनापि वा यदुक्तमिति[advaita-bhakti]तदेवं विश्वरूपं
- pramādāt← pramadablative singular masculine noun[advaita]विक्षिप्तचित्ततया? प्रणयेन वापि? प्रणयो नाम स्नेहनिमित्तः विस्रम्भः? तेनापि कारणेन[viśiṣṭādvaita]मोहात् प्रणयेन चिरपरिचयेन वा सखा इतिमम वयस्यः इति मत्वा[bhakti]प्रणयेन स्नेहेनापि वा यदुक्तमिति
- praṇayena← praṇayainstrumental singular masculine noun[advaita]वापि? प्रणयो नाम स्नेहनिमित्तः विस्रम्भः? तेनापि कारणेन[viśiṣṭādvaita]चिरपरिचयेन वा सखा इतिमम वयस्यः इति मत्वा[bhakti]स्नेहेनापि वा यदुक्तमिति[advaita-bhakti]स्नेहेन वापि
- vāpi← vapnominative singular neuter noun[advaita]? प्रणयो नाम स्नेहनिमित्तः विस्रम्भः? तेनापि कारणेन[advaita-bhakti]। किमुक्तमित्याह। हे कृष्ण हे यादव हे सखे इति।
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 11.41, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_11.41 · anandgiri_11.41
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_11.41 · vedantadeshika_11.41
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_11.41 · jayatirtha_11.41
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_11.41
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_11.41
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_11.41
Theme-list memberships (11)
Show all theme-lists this verse participates in
- एकोऽथवाप्यच्युत तत्समक्षं तत्क्षामये त्वामहमप्रमेयम्with 11.42
- कृष्णwith 1.1, 1.28, 1.29, 1.30, 1.32, 1.41, …
- प्रणयेनwith 11.44
- प्रमादात्with 11.44
- बोलनेमें मैंने बिलकुल ही सावधानी नहीं बरतीwith 11.42
- भगवान्कोwith 11.42
- मत्वाwith 3.28, 10.8, 13.15
- यच्चावहासार्थमसत्कृतोऽसि विहारशय्यासनभोजनेषुwith 11.42
- सखेति मत्वा प्रसभं यदुक्तं हे कृष्ण हे यादव हे सखेतिwith 11.42
- हे कृष्णwith 11.42
- हे यादवwith 11.42