Summon
Chapter 5 (Karma-Sannyāsa-Yoga (The Yoga of Renunciation)), verse 3
KrishnaArjuna · meter: anuṣṭubh
ज्ञेयः स नित्य-संन्यासी यो न द्वेष्टि न काङ्क्षति | निर्द्वन्द्वो हि महा-बाहो सुखं बन्धात् प्रमुच्यते
jñeyaḥ sa nitya-saṃnyāsī yo na dveṣṭi na kāṅkṣati | nirdvandvo hi mahā-bāho sukhaṃ bandhāt pramucyate

Word-by-word

  • jñeyasjñānominative singular masculine noun
  • sasavocative singular masculine noun
    [advaita]कर्मयोगी नित्यसंन्यासी इति यो न द्वेष्टि किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]हः च स नित्यसंन्यासी नित्यज्ञाननिष्ठ इति ज्ञेयः। स हि सुकरकर्मयोगनिष्ठतया सुखं बन्धात् प्रमुच्यते।ज्ञानयोगकर्मयोगयोः आत्
    [dvaita]न्न्यासशब्दार्थमाह ज्ञेय इति
    [śuddhādvaita]न्न्यास्येवेत्याह ज्ञेय इति
    [bhakti]ंन्यासित्वेन कर्मयोगं स्तुवन्
    [advaita-bhakti]्तौति त्रिभिः स कर्मणि प्रवृत्तोऽपि नित्यं संन्यासीति ज्ञेयः
  • nityanityavocative singular neuter noun
    [advaita]संन्यासी इति यो न द्वेष्टि किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]संन्यासी नित्यज्ञाननिष्ठ इति ज्ञेयः
    [śuddhādvaita]सन्न्यास्येवेत्याह ज्ञेय इति
    [bhakti]ं कर्मानुष्ठानकालेऽपि संन्यासीत्येव ज्ञेयः
    [advaita-bhakti]ं संन्यासीति ज्ञेयः
  • saṃnyāsīsaṃnyasnominative singular masculine noun
    [advaita]इति यो न द्वेष्टि किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]नित्यज्ञाननिष्ठ इति ज्ञेयः
    [bhakti]त्येव ज्ञेयः
    [advaita-bhakti]ति ज्ञेयः
  • yasīnominative plural masculine noun
    [advaita]मात् महाबाहो सुखं बन्धात् अनायासेन प्रमुच्यते
    [viśiṣṭādvaita]साधनत्वाविशेषे कर्मयोग
    [dvaita]यापव्याख्यानं दूषयन् तात्पर्यमाह सन्न्यासे ति
    [śuddhādvaita]न्न्यास्येवेति तत्कर्मबन्धात्प्रमुक्त
    [advaita-bhakti]मात्सुखमनायासेन
  • nanavocative singular neuter noun
    [advaita]ित्यसंन्यासी इति यो न द्वेष्टि किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]्तर्गतात्मानुभवतृप्तः तद्व्यतिरिक्तं किमपि न काङ्क्षति तत
    [dvaita]्न्यासशब्दार्थमाह ज्ञेय इति
    [śuddhādvaita]्नित्यसन्न्यास्येवेत्याह ज्ञेय इति
    [bhakti]्यासित्वेन कर्मयोगं स्तुवन्
    [advaita-bhakti]ित्यं संन्यासीति ज्ञेयः
  • dveṣṭidviṣ3rd person singular present indicative active verb
    [advaita]किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]तत एव द्वन्द्वसहः च स नित्यसंन्यासी नित्यज्ञाननिष्ठ इति ज्ञेयः। स हि सुकरकर्मयोगनिष्ठतया सुखं बन्धात् प्रमुच्यते।ज्ञानय
    [śuddhādvaita]काम्यं कर्म न
    [advaita-bhakti]भगवदर्पणबुद्ध्या क्रियमाणं कर्म निष्फलत्वशङ्क्या न काङ्क्षति स्वर्गादिकम्
  • nanavocative singular neuter noun
    [advaita]ित्यसंन्यासी इति यो न द्वेष्टि किञ्चित् न काङ्क्षति दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]्तर्गतात्मानुभवतृप्तः तद्व्यतिरिक्तं किमपि न काङ्क्षति तत
    [dvaita]्न्यासशब्दार्थमाह ज्ञेय इति
    [śuddhādvaita]्नित्यसन्न्यास्येवेत्याह ज्ञेय इति
    [bhakti]्यासित्वेन कर्मयोगं स्तुवन्
    [advaita-bhakti]ित्यं संन्यासीति ज्ञेयः
  • kāṅkṣatikāṅkṣ3rd person singular present indicative active verb
    [advaita]दुःखसुखे तत्साधने च
    [viśiṣṭādvaita]तत एव किमपि न द्वेष्टि तत एव द्वन्द्वसहः च स नित्यसंन्यासी नित्यज्ञाननिष्ठ इति ज्ञेयः। स हि सुकरकर्मयोगनिष्ठतया सुखं बन
    [śuddhādvaita]किन्तु करोत्येव तथा स द्वन्द्वसन्न्यसनान्नित्यसन्न्यासी भगवन्निष्ठतया करणाद्योग्यपि नित्यस्न्न्यास्येवेति तत्कर्मबन्धात
    [advaita-bhakti]स्वर्गादिकम्
  • nirdvandvasnirdvaṃdvanominative singular masculine noun
  • hihinominative singular masculine noun
    [advaita]यस्मात् महाबाहो सुखं बन्धात् अनायासेन प्रमुच्यते
    [viśiṣṭādvaita]सुकरकर्मयोगनिष्ठतया सुखं बन्धात् प्रमुच्यते
    [dvaita]सन्न्यासः
    [bhakti]त्येन परमेश्वरार्थं कर्माणि योऽनुतिष्ठति स नित्यं कर्मानुष्ठानकालेऽपि संन्यासीत्येव ज्ञेयः
    [advaita-bhakti]तः हि यस्मात्सुखमनायासेन
  • mahāmahinstrumental singular masculine noun
    [advaita]बाहो सुखं बन्धात् अनायासेन प्रमुच्यते
    [viśiṣṭādvaita]बाहो दुःखमाप्तुमयोगतः 5
    [śuddhādvaita]बाहुभ्यां तथैव तवोचितमिति भावः
    [advaita-bhakti]बाहो बन्धादन्तःकरणाशुद्धिरूपाज्ज्ञानप्रतिबन्धात्प्रमुच्यते नित्यानित्यवस्तुविवेकादिप्रकर्षेण मुक्तोभवति
  • bāhobāhuvocative singular masculine noun
    [advaita]सुखं बन्धात् अनायासेन प्रमुच्यते
    [viśiṣṭādvaita]दुःखमाप्तुमयोगतः 5
    [advaita-bhakti]बन्धादन्तःकरणाशुद्धिरूपाज्ज्ञानप्रतिबन्धात्प्रमुच्यते नित्यानित्यवस्तुविवेकादिप्रकर्षेण मुक्तोभवति
  • sukhamsukhamnominative singular masculine noun
  • bandhātbandhablative singular masculine noun
    [advaita]अनायासेन प्रमुच्यते
    [viśiṣṭādvaita]प्रमुच्यते
    [śuddhādvaita]प्रमुक्त
    [advaita-bhakti]प्रमुच्यते नित्यानित्यवस्तुविवेकादिप्रकर्षेण मुक्तोभवति
  • pramucyatepramuc3rd person singular present indicative passive verb
    [advaita]।।संन्यासकर्मयोगयोः भिन्नपुरुषानुष्ठेययोः विरुद्धयोः फलेऽपि विरोधो युक्तः न तु उभयोः निःश्रेयसकरत्वमेव इति प्राप्ते इदम
    [viśiṣṭādvaita]।ज्ञानयोगकर्मयोगयोः आत्मप्राप्तिसाधनभावे अन्योन्यनैरपेक्ष्यम् आह
    [advaita-bhakti]नित्यानित्यवस्तुविवेकादिप्रकर्षेण मुक्तोभवति

Intertextual panel

The 8 verses most likely to be intertexts of 5.3, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.

Doctrinal projections

How each major school's commentary tradition reads this verse.

Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_5.3 · anandgiri_5.3
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_5.3 · vedantadeshika_5.3
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_5.3 · jayatirtha_5.3
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_5.3
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_5.3
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_5.3

Theme-list memberships (9)

Show all theme-lists this verse participates in
  • कर्मयोगwith 2.53, 3.3, 3.18, 3.28, 4.1, 4.12, …
  • द्वेषwith 2.57, 2.64, 3.34, 3.36, 6.9, 7.27, …
  • न काङ्क्षतिwith 12.17, 12.19, 18.54
  • न तु संन्यासिनां क्वचित्with 18.12
  • न द्वेष्टिwith 2.57, 12.17, 12.19, 14.22
  • नित्यwith 1.1, 2.12, 2.14, 2.18, 2.20, 2.21, …
  • महाबाहोwith 2.26, 2.68, 3.28, 3.43, 5.6, 6.35, …
  • संन्यासwith 1.1, 5.1, 5.2, 5.4, 5.6, 6.1, …
  • संन्यासीwith 6.1, 6.2, 6.4