Chapter 7 (Jñāna-Vijñāna-Yoga (The Yoga of Knowledge and Realization)), verse 12
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
ये चैव सात्त्विका भावा राजसास् तामसाश् च ये | मत्त एवेति तान् विद्धि न त्व् अहं तेषु ते मयि
ye caiva sāttvikā bhāvā rājasās tāmasāś ca ye | matta eveti tān viddhi na tv ahaṃ teṣu te mayi
Word-by-word
- ye← yālocative singular neuter noun[advaita]चैव सात्त्विकाः सत्त्वनिर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]भावाः तान् सर्वान् मत्त[dvaita]यः स ज्ञानिनां हरिः[śuddhādvaita]चैविति[bhakti]चेति। ये चान्येऽपि सात्त्विका भावाः शमदमादयः राजसाश्च द्वेषदर्पादयः तामसाश्च शोकमोहादयः प्राणिनां स्वकर्मवशाज्जायन्ते त[advaita-bhakti]चान्येऽपि भावाश्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- ca← cavocative singular masculine noun[advaita]ैव सात्त्विकाः सत्त्वनिर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]जगति भोग्यत्वेन देहत्वेन इन्द्रियत्वेन तत्तद्धेतुत्वेन[dvaita]स्वभावत्वे सारत्वे[śuddhādvaita]ैविति। प्राकृता अप्येते मत्त एव मत्सत्प्रकृतिगुणकार्यत्वात् मम च प्रकृत्यादिकारणत्वेन मुख्यकर्तृत्वं उपादानगोचरापरोक्षाज[bhakti]ये चेति[advaita-bhakti]ान्येऽपि भावाश्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- eva← evavocative singular neuter noun[advaita]जायमानान् इति एवं विद्धि सर्वान् समस्तानेव[viśiṣṭādvaita]उत्पन्नान् विद्धि ते मच्छरीरतया मयि[dvaita]। तथापि रसादिस्वभावाना सागणां च स्वभावत्वे सारत्वे च विशेषतोऽपि स एव नियमाकः न त्वबादिनियमानुबद्धो रसादिस्तत्सारत्वादिश्[śuddhādvaita]मत्सत्प्रकृतिगुणकार्यत्वात् मम[bhakti]जातानिति विद्धि[advaita-bhakti]जायमानानितिअहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभव इत्याद्युक्तप्रकारेण विद्धि समस्तानेव
- sāttvikā← sāttvikanominative singular feminine noun[advaita]ः सत्त्वनिर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]ः राजसाः तामसाः[bhakti]भावाः शमदमादयः राजसाश्च द्वेषदर्पादयः तामसाश्च शोकमोहादयः प्राणिनां स्वकर्मवशाज्जायन्ते तान्सर्वान्मत्त[advaita-bhakti]ः शमदमादयः ये
- bhāvā← bhūnominative singular feminine noun[advaita]ः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]ः तान् सर्वान् मत्त[dvaita]ना सागणां[bhakti]ः शमदमादयः राजसाश्च द्वेषदर्पादयः तामसाश्च शोकमोहादयः प्राणिनां स्वकर्मवशाज्जायन्ते तान्सर्वान्मत्त[advaita-bhakti]श्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- rājas← rājnominative plural masculine noun
- ās← anominative plural masculine noun
- tāmasās← tāmasanominative plural masculine noun
- ca← cavocative singular masculine noun[advaita]ैव सात्त्विकाः सत्त्वनिर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]जगति भोग्यत्वेन देहत्वेन इन्द्रियत्वेन तत्तद्धेतुत्वेन[dvaita]स्वभावत्वे सारत्वे[śuddhādvaita]ैविति। प्राकृता अप्येते मत्त एव मत्सत्प्रकृतिगुणकार्यत्वात् मम च प्रकृत्यादिकारणत्वेन मुख्यकर्तृत्वं उपादानगोचरापरोक्षाज[bhakti]ये चेति[advaita-bhakti]ान्येऽपि भावाश्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- ye← yālocative singular neuter noun[advaita]चैव सात्त्विकाः सत्त्वनिर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]भावाः तान् सर्वान् मत्त[dvaita]यः स ज्ञानिनां हरिः[śuddhādvaita]चैविति[bhakti]चेति। ये चान्येऽपि सात्त्विका भावाः शमदमादयः राजसाश्च द्वेषदर्पादयः तामसाश्च शोकमोहादयः प्राणिनां स्वकर्मवशाज्जायन्ते त[advaita-bhakti]चान्येऽपि भावाश्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- matte← mathvocative singular masculine noun
- eva← evavocative singular neuter noun[advaita]जायमानान् इति एवं विद्धि सर्वान् समस्तानेव[viśiṣṭādvaita]उत्पन्नान् विद्धि ते मच्छरीरतया मयि[dvaita]। तथापि रसादिस्वभावाना सागणां च स्वभावत्वे सारत्वे च विशेषतोऽपि स एव नियमाकः न त्वबादिनियमानुबद्धो रसादिस्तत्सारत्वादिश्[śuddhādvaita]मत्सत्प्रकृतिगुणकार्यत्वात् मम[bhakti]जातानिति विद्धि[advaita-bhakti]जायमानानितिअहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभव इत्याद्युक्तप्रकारेण विद्धि समस्तानेव
- iti← inominative singular neuter noun[advaita]एवं विद्धि सर्वान् समस्तानेव[viśiṣṭādvaita]च। न तु अहं तेषु न अहं कदाचिद् अपि तदायत्तस्थितिः अन्यत्र आत्मायत्तस्थितित्वे अपि शरीरस्य शरीरेण आत्मनः स्थितौ अपि उपका[dvaita]।स्वभावो जीव एव च।सर्वस्वभावो नियतस्तेनैव किमुतापरम्।न तदस्ति विना यत्स्यान्मया भूतं चराचरम् इति च।धर्माविरुद्धःकामरागबि[śuddhādvaita]परम्परया तेषां मदाश्रितत्वात्
- tān← tamnominative singular masculine noun[advaita]मत्त एव जायमानान् इति एवं विद्धि सर्वान् समस्तानेव। यद्यपि ते मत्तः जायन्ते तथापि न तु अहं तेषु तदधीनः तद्वशः यथा संसार[viśiṣṭādvaita]सर्वान् मत्त[bhakti]सर्वान्मत्त[advaita-bhakti]मत्त एव जायमानानितिअहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभव इत्याद्युक्तप्रकारेण विद्धि समस्तानेव। अथवा सात्त्विका राजसास्तामसाश्च भावा
- viddhi← vid2nd person singular imperative active verb[advaita]सर्वान् समस्तानेव[viśiṣṭādvaita]ते मच्छरीरतया मयि[bhakti]। मदीयप्रकृतिगुणत्रयकार्यत्वात्। एवमपि तेष्वहं न वर्ते। जीववत्तदधीनोऽहं न भवामीत्यर्थः। ते तु मदधीनाः सन्तो मयि वर्तन्त[advaita-bhakti]समस्तानेव
- na← navocative singular neuter noun[advaita]िर्वृत्ताः भावाः पदार्थाः राजसाः रजोनिर्वृत्ताः तामसाः तमोनिर्वृत्ताश्[viśiṣṭādvaita]देहत्वेन इन्द्रियत्वेन तत्तद्धेतुत्वेन[dvaita]म्। रसोऽहमित्यादिविज्ञानम्। अबादयोऽपि तत एव। तथापि रसादिस्वभावाना सागणां च स्वभावत्वे सारत्वे च विशेषतोऽपि स एव नियमाकः[śuddhādvaita]ान्यदिति प्रागुक्तं स्पष्टयति भगवानेकेन ये चैविति[bhakti]्येऽपि सात्त्विका भावाः शमदमादयः राजसाश्च द्वेषदर्पादयः तामसाश्च शोकमोहादयः प्राणिनां स्वकर्मवशाज्जायन्ते तान्सर्वान्मत्[advaita-bhakti]ेन ये चान्येऽपि भावाश्चित्तपरिणामाः सात्त्विकाः शमदमादयः ये
- tu← tunominative singular masculine noun[advaita]अहं तेषु तदधीनः तद्वशः यथा संसारिणः[viśiṣṭādvaita]त्वेन च अवस्थिता ये भावाः तान् सर्वान् मत्त एव उत्पन्नान् विद्धि ते मच्छरीरतया मयि एव अवस्थिता इति च। न तु अहं तेषु न अह[dvaita]मानसो धर्मः सत्यं स्यात्सम्प्रयोगगः इति च[śuddhādvaita]मदुपादेयप्रकृतावेव ते वर्तन्ते[bhakti]मदधीनाः सन्तो मयि वर्तन्त इत्यर्थ[advaita-bhakti]भावा मयि रज्ज्वामिव सर्पादयः कल्पिता मदधीनसत्तास्फूर्तिका मदधीना इत्यर्थः
- aham← ahanominative singular neuter noun
- teṣu← tadlocative plural neuter noun[advaita]तदधीनः तद्वशः यथा संसारिणः[viśiṣṭādvaita]न अहं कदाचिद्[dvaita]7।12 इति कथमुच्यते इत्यत आह न त्वहमि ति। तदनाधारत्वं तदुपजीवनेन स्थित्यभावः। कुत एतत् इत्यत आह उक्तं चे ति। न केवलं मुक[advaita-bhakti]मत्तो जातत्वेऽपि तद्वशस्तद्विकाररूषितो रज्जुखण्ड इव कल्पितसर्पविकाररूषितोऽहं न भवामि संसारीव
- te← tānominative dual feminine noun[advaita]भावाः तान् मत्त[viśiṣṭādvaita]सात्त्विकाः राजसाः तामसाः[dvaita]नैव किमुतापरम्[śuddhādvaita]मत्त एव मत्सत्प्रकृतिगुणकार्यत्वात् मम च प्रकृत्यादिकारणत्वेन मुख्यकर्तृत्वं उपादानगोचरापरोक्षाज्ञानचिकीर्षाकृतिमत्वात्[bhakti]तान्सर्वान्मत्त[advaita-bhakti]तान्मत्त
- mayi← mevilocative singular neuter noun[advaita]मद्वशाः मदधीनाः[viśiṣṭādvaita]एव अवस्थिता इति च। न तु अहं तेषु न अहं कदाचिद् अपि तदायत्तस्थितिः अन्यत्र आत्मायत्तस्थितित्वे अपि शरीरस्य शरीरेण आत्मनः[dvaita]ष्यति। अलौकिकमाहात्म्यप्रतिपादनादस्य विज्ञानप्रकरणत्वं ज्ञायत इति भावः।प्रभवादेः इत्युक्तन्यायेनैवरसोऽहं इत्यादेरपि व्या[śuddhādvaita]न किन्तु मदुपादेयप्रकृतावेव ते वर्तन्ते[bhakti]वर्तन्त इत्यर्थ[advaita-bhakti]रज्ज्वामिव सर्पादयः कल्पिता मदधीनसत्तास्फूर्तिका मदधीना इत्यर्थः
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 7.12, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_7.12 · anandgiri_7.12
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_7.12 · vedantadeshika_7.12
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_7.12 · jayatirtha_7.12
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_7.12
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_7.12
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_7.12
Theme-list memberships (12)
Show all theme-lists this verse participates in
- जाननाwith 3.3, 4.18
- न त्वहं तेषु ते मयिwith 9.34
- नासतो विद्यते भावो नाभावो विद्यते सतःwith 2.16
- भवन्ति भावा भूतानां मत्त एव पृथग्विधाःwith 10.4, 10.5
- मत्त एवwith 10.5
- मत्तः परतरं नान्यत्with 7.7
- माननाwith 3.3
- वासुदेवः सर्वम्with 4.24, 6.31, 6.35, 7.2, 7.4, 7.5, …
- विद्धिwith 2.17, 3.15, 3.32, 4.13, 4.14, 4.32, …
- सदसच्चाहमर्जुनwith 10.20
- सदसत्तत्परं यत्with 8.4
- सात्त्विकwith 12.11, 14.16, 17.2, 17.4, 17.8, 17.11, …