Chapter 14 (Guṇatraya-Vibhāga-Yoga (The Yoga of Distinction of the Three Qualities)), verse 17
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
सत्त्वात् संजायते ज्ञानं रजसो लोभ एव च | प्रमाद-मोहौ तमसो भवतो ऽज्ञानम् एव च
sattvāt saṃjāyate jñānaṃ rajaso lobha eva ca | pramāda-mohau tamaso bhavato 'jñānam eva ca
Word-by-word
- sattvā← sadnominative singular masculine noun[advaita]त् लब्धात्मकात् संजायते समुत्पद्यते ज्ञानम्? रजसो लोभ[viśiṣṭādvaita]द् आत्मयाथात्म्यापरोक्षरूपं ज्ञानं जायते[śuddhādvaita]दिजनितं निर्मलादिफलं किं इत्यत्राह -- सत्त्वादिति[bhakti]दिति। सत्त्वाज्ज्ञानं संजायते। अतः सात्त्विकस्य कर्मणः प्रकाशबहुलं सुखं फलं भवति। रजसो लोभो जायते। तस्य च दुःखहेतुत्वात्[advaita-bhakti]त्संजायते? अतस्तदनुरूपं सात्त्विकस्य कर्मणः प्रकाशबहुलं सुखं फलं भवति
- āt← aablative singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]मयाथात्म्यापरोक्षरूपं ज्ञानं जायते
- saṃjāyate← saṃjan3rd person singular present indicative active verb[advaita]समुत्पद्यते ज्ञानम्? रजसो लोभ[bhakti]। अतः सात्त्विकस्य कर्मणः प्रकाशबहुलं सुखं फलं भवति। रजसो लोभो जायते। तस्य च दुःखहेतुत्वात्? तत्पूर्वकस्य कर्मणो दुःखं फ[advaita-bhakti]? अतस्तदनुरूपं सात्त्विकस्य कर्मणः प्रकाशबहुलं सुखं फलं भवति
- jñānam← jñāaccusative singular masculine noun[advaita]? रजसो लोभ[viśiṣṭādvaita]? ततः च अधिकतरं तमः? ततः च अज्ञानं ज्ञानाभावः।
- rajasas← rajasablative singular neuter noun[śuddhādvaita]तु स्वर्गादौ फले लोभः? तमसः पुनरनवधानमोहतत्त्वज्ञानाभावः
- lobha← lubhvocative singular masculine noun[advaita]एव च? प्रमादमोहौ च उभौ तमसो भवतः? अज्ञानमेव च भवति।।किं च --,[viśiṣṭādvaita]ः जायते तथा प्रवृद्धात्[śuddhādvaita]ः? तमसः पुनरनवधानमोहतत्त्वज्ञानाभावः[bhakti]ो जायते[advaita-bhakti]ो विषयकोटिप्राप्त्यापि निवर्तयितुमशक्योऽभिलाषविशेषो जायते
- eva← evavocative singular neuter noun[advaita]च? प्रमादमोहौ[viśiṣṭādvaita]ं परम्परया जाताद् अधिक सत्त्वाद् आत्मयाथात्म्यापरोक्षरूपं ज्ञानं जायते[advaita-bhakti]ं प्रमादमोहौ तमसः सकाशाद्भवतो जायेते
- ca← cavocative singular masculine noun[advaita]? प्रमादमोहौ[viśiṣṭādvaita]तमसः प्रमादः अनवधाननिमित्तासत्कर्मणि प्रवृत्तिः? ततः[bhakti]दुःखहेतुत्वात्? तत्पूर्वकस्य कर्मणो दुःखं फलं भवति[advaita-bhakti]ित्र्ये पूर्वोक्तमेव
- pramāda← pramadvocative singular masculine noun[advaita]मोहौ च उभौ तमसो भवतः? अज्ञानमेव च भवति।।किं च --,[viśiṣṭādvaita]ः अनवधाननिमित्तासत्कर्मणि प्रवृत्तिः? ततः[bhakti]मोहाज्ञानानि भवन्ति[advaita-bhakti]मोहौ तमसः सकाशाद्भवतो जायेते
- mohau← muhnominative dual masculine noun[advaita]च उभौ तमसो भवतः? अज्ञानमेव च भवति।।किं च --,[advaita-bhakti]तमसः सकाशाद्भवतो जायेते
- tamasas← tamasanominative singular masculine noun[bhakti]तु प्रमादमोहाज्ञानानि भवन्ति
- bhavatas← bhūaccusative plural masculine noun
- ajñās← jñā2nd person singular imperfect active verb
- nam← naaccusative singular masculine noun[advaita]? रजसो लोभ[viśiṣṭādvaita]? ततः च अधिकतरं तमः? ततः च अज्ञानं ज्ञानाभावः।
- eva← evavocative singular neuter noun[advaita]च? प्रमादमोहौ[viśiṣṭādvaita]ं परम्परया जाताद् अधिक सत्त्वाद् आत्मयाथात्म्यापरोक्षरूपं ज्ञानं जायते[advaita-bhakti]ं प्रमादमोहौ तमसः सकाशाद्भवतो जायेते
- ca← cavocative singular masculine noun[advaita]? प्रमादमोहौ[viśiṣṭādvaita]तमसः प्रमादः अनवधाननिमित्तासत्कर्मणि प्रवृत्तिः? ततः[bhakti]दुःखहेतुत्वात्? तत्पूर्वकस्य कर्मणो दुःखं फलं भवति[advaita-bhakti]ित्र्ये पूर्वोक्तमेव
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 14.17, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_14.17 · anandgiri_14.17
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_14.17 · vedantadeshika_14.17
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_14.17 · jayatirtha_14.17
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_14.17
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_14.17
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_14.17
Theme-list memberships (2)
Show all theme-lists this verse participates in
- ज्ञानwith 1.1, 3.1, 3.2, 3.3, 3.26, 3.32, …
- ज्ञानम्with 3.39, 3.40, 3.41, 4.34, 7.2, 10.4, …