Chapter 10 (Vibhūti-Yoga (The Yoga of Divine Manifestations)), verse 1
Krishna → Arjuna · meter: anuṣṭubh
भूय एव महा-बाहो शृणु मे परमं वचः | यत् ते ऽहं प्रीयमाणाय वक्ष्यामि हित-काम्यया
bhūya eva mahā-bāho śṛṇu me paramaṃ vacaḥ | yat te 'haṃ prīyamāṇāya vakṣyāmi hita-kāmyayā
Word-by-word
- bhūyas← bhūyasvocative singular neuter noun[dvaita]त्वात्प्रथममुपादानम्[śuddhādvaita]तन्मे वचः श्रृणु?
- eva← evavocative singular neuter noun[advaita]भूयः पुनः[viśiṣṭādvaita]परमं वचो यद् वक्ष्यामि तद् अवहितमनाः श्रृणु[dvaita]ैकवाक्यता[śuddhādvaita]ाहानुपृष्टो विभूतिं चापि केशवः[bhakti]ं तावत्सप्तमादिभिस्त्रिभिरध्यायैर्भजनीयं परमेश्वररूपं निरूपितम्[advaita-bhakti]ं सप्तमाष्टमनवमैस्तत्पदार्थस्य भगवतस्तत्त्वं सोपाधिकं निरुपाधिकं
- mahā← mahinstrumental singular masculine noun[advaita]बाहो श्रृणु मे मदीयं परमं प्रकृष्टं निरतिशयवस्तुनः प्रकाशकं वचः वाक्यं[viśiṣṭādvaita]बाहोप्रीयमाणाय इत्यनयोर्भावः[śuddhādvaita]न्तौ बाहू यस्य[bhakti]न्तौ युद्धादिस्वधर्मानुष्ठाने महत्परिचर्यायां वा कुशलौ बाहू यस्य[advaita-bhakti]बाहो? शृणु मे मम परमं प्रकृष्टं वचः
- bāho← bāhuvocative singular masculine noun[advaita]श्रृणु मे मदीयं परमं प्रकृष्टं निरतिशयवस्तुनः प्रकाशकं वचः वाक्यं[viśiṣṭādvaita]प्रीयमाणाय इत्यनयोर्भावः[śuddhādvaita]भूयस्तन्मे वचः श्रृणु?[bhakti]? भूयएव पुनरपि मे वचः शृणु[advaita-bhakti]? शृणु मे मम परमं प्रकृष्टं वचः
- śṛṇu← śru2nd person singular imperative active verb[bhakti]। कथंभूतम्। परमं परमात्मनिष्ठं मद्वचनामृतेनैव प्रीतिं प्राप्नुवते ते तुभ्यं हितकाम्यया हितेच्छया यदहं वक्ष्यामि तत्।[advaita-bhakti]मे मम परमं प्रकृष्टं वचः
- me← mālocative singular neuter noun[advaita]मदीयं परमं प्रकृष्टं निरतिशयवस्तुनः प्रकाशकं वचः वाक्यं[viśiṣṭādvaita]व प्रतिपादने[śuddhādvaita]वावशिष्यते[bhakti]ता वितन्यन्ते सर्वत्रेश्वरदृष्टये[advaita-bhakti]कं निजरूपरूपम्
- paramam← paramaaccusative singular masculine noun
- vacas← vacnominative singular masculine noun
- yat← yatnominative singular masculine noun[advaita]परमं ते तुभ्यं प्रीयमाणाय -- मद्वचनात् प्रीयसे त्वम् अतीव अमृतमिव पिबन्? ततः -- वक्ष्यामि हितकाम्यया हितेच्छया[viśiṣṭādvaita]रयार्थं वा सङ्गृह्याह -- भक्तियोग इति[śuddhādvaita]तेऽहं वक्ष्यामि हितकाम्यया[bhakti]वं वर्णयिष्यन् श्रीभगवानुवाच -- भूय एवेति[advaita-bhakti]वात्पुनस्तस्य वक्तव्यं ज्ञानायेति दशमोऽध्याय आरभ्यते
- te← tānominative dual feminine noun[advaita]तुभ्यं प्रीयमाणाय -- मद्वचनात् प्रीयसे त्वम् अतीव अमृतमिव पिबन्? ततः -- वक्ष्यामि हितकाम्यया हितेच्छया[viśiṣṭādvaita]मद्भक्त्युत्पत्तिविवृद्धिरूपहितकामनाय भूयः मन्माहात्म्यप्रपञ्चविषयम्[dvaita]मन्मना भव इति स्मारितं? तच्च ध्येयसापेक्षं? विशिष्टाधिकारिणां[śuddhādvaita]। इति श्रुत्यांशिनो विष्णोस्तथात्वे नास्त्यपूर्णता।।3।। समुद्रस्येव पूर्णस्य कोटिब्रह्माण्डदेहिनः। सर्वा विभूतयस्तस्य मु[bhakti]सर्वत्रेश्वरदृष्टये[advaita-bhakti]य इत्यादिना सप्तमे?अहं क्रतुरहं यज्ञः इत्यादिना नवमे
- aham← ahanominative singular neuter noun
- prīyamāṇāya← prīdative singular masculine noun[advaita]-- मद्वचनात् प्रीयसे त्वम् अतीव अमृतमिव पिबन्? ततः -- वक्ष्यामि हितकाम्यया हितेच्छया[viśiṣṭādvaita]ते मद्भक्त्युत्पत्तिविवृद्धिरूपहितकामनाय भूयः मन्माहात्म्यप्रपञ्चविषयम्[dvaita]श्रुत्वा सन्तोषं प्राप्नुवते[śuddhādvaita]। वचश्च किम्भूतं परमं मद्योगवैभवज्ञापनविषयकम्।[advaita-bhakti]मद्वचनादभृतपानादिव प्रीतिमनुभवते वक्ष्याम्यहं परमाप्तस्तव हितकाम्ययेष्टप्राप्तीच्छया
- vakṣyāmi← vac1st person singular simple future active verb[advaita]हितकाम्यया हितेच्छया[viśiṣṭādvaita]तद् अवहितमनाः श्रृणु[śuddhādvaita]हितकाम्यया
- hita← hivocative singular masculine noun[advaita]काम्यया हितेच्छया[viśiṣṭādvaita]कामनाय भूयः मन्माहात्म्यप्रपञ्चविषयम्[dvaita]ः। तदुक्तेर्भूयस्त्वात्प्रथममुपादानम्। अत एवैकवाक्यता। ननु विभूतयःरसोऽहं [7।8] इत्यादिनोक्ता एव सत्यम्? अत एवविस्तरेणात्[śuddhādvaita]काम्यया[bhakti]काम्यया हितेच्छया यदहं वक्ष्यामि तत्[advaita-bhakti]काम्ययेष्टप्राप्तीच्छया
- kāmyayā← kāmyāinstrumental singular feminine noun[advaita]हितेच्छया[śuddhādvaita]। किम्भूताय मन्माहात्म्यं श्रुत्वा प्रीयमाणाय। वचश्च किम्भूतं परमं मद्योगवैभवज्ञापनविषयकम्।[bhakti]हितेच्छया यदहं वक्ष्यामि तत्
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 10.1, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_10.1 · anandgiri_10.1
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_10.1 · vedantadeshika_10.1
Dvaita (Madhva, Jayatīrtha)
Witnesses: madhva_10.1 · jayatirtha_10.1
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_10.1
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_10.1
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_10.1
Theme-list memberships (4)
Show all theme-lists this verse participates in
- कामनाwith 2.56, 2.63, 2.71, 3.30, 3.37, 3.39, …
- परं भूयः प्रवक्ष्यामि ज्ञानानां ज्ञानमुत्तमम्with 14.1
- परमं वचःwith 18.64
- रहस्यं ह्येतदुत्तमम्with 4.3