Chapter 1 (Arjuna-Viṣāda-Yoga (The Yoga of Arjuna's Despondency)), verse 31
Arjuna → Krishna · vocative: Keśava · meter: anuṣṭubh
निमित्तानि च पश्यामि विपरीतानि केशव | न च श्रेयो ऽनुपश्यामि हत्वा स्वजनम् आहवे
nimittāni ca paśyāmi viparītāni keśava | na ca śreyo 'nupaśyāmi hatvā svajanam āhave
Word-by-word
- nimittāni← nimittavocative plural neuter noun
- ca← cavocative singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]संजय उवाच स तु पार्थो महामनाः परमकारुणिको दीर्घबन्धुः परमधार्मिकः सभ्रातृको भवद्भिः अतिघोरैः मारणैः जतुगृहादिभिः असकृद्[bhakti]न चेति[advaita-bhakti]केश्यादिदुष्टदैत्यनिबर्हणेन सर्वदा भक्तान्पालयसीत्यतो मामपि शोकनिवारणेन पालयिष्यसीति सूचितम्
- paśyāmi← dṛś1st person singular present indicative active verb[advaita-bhakti]। अस्वजनमपि युद्धे हत्वा श्रेयो न पश्यामि।द्वाविमौ पुरूषौ लोके सूर्यमण्डलमेदिनौ। परिव्राड्योगयुक्तश्च रणे चाभिमुखो हतः।।
- viparītā← viparītānominative singular feminine noun
- āni← annominative singular neuter noun
- keśava← keśavavocative singular neuter noun[advaita-bhakti]पदेन च केश्यादिदुष्टदैत्यनिबर्हणेन सर्वदा भक्तान्पालयसीत्यतो मामपि शोकनिवारणेन पालयिष्यसीति सूचितम्। एंव लिङ्गद्वारेण सम
- na← navocative singular neuter noun[advaita]हिंसया फलानुपलम्भादपि तस्मादुपरिरंसा जायत इत्याह न चेति[viśiṣṭādvaita]उवाच संजय उवाच स तु पार्थो महामनाः परमकारुणिको दीर्घबन्धुः परमधार्मिकः सभ्रातृको भवद्भिः अतिघोरैः मारणैः जतुगृहादिभिः अ[bhakti]चेति। स्वजनं आहवे युद्धे हत्वा श्रेयः फलं न पश्यामि।[advaita-bhakti]च केश्यादिदुष्टदैत्यनिबर्हणेन सर्वदा भक्तान्पालयसीत्यतो मामपि शोकनिवारणेन पालयिष्यसीति सूचितम्। एंव लिङ्गद्वारेण समीचीन
- ca← cavocative singular masculine noun[viśiṣṭādvaita]संजय उवाच स तु पार्थो महामनाः परमकारुणिको दीर्घबन्धुः परमधार्मिकः सभ्रातृको भवद्भिः अतिघोरैः मारणैः जतुगृहादिभिः असकृद्[bhakti]न चेति[advaita-bhakti]केश्यादिदुष्टदैत्यनिबर्हणेन सर्वदा भक्तान्पालयसीत्यतो मामपि शोकनिवारणेन पालयिष्यसीति सूचितम्
- śreyas← śreyasnominative singular masculine noun
- an← añjinominative singular masculine noun
- up← vapnominative singular masculine noun
- aśi← aślocative singular neuter noun
- āmi← am3rd person singular aorist passive verb
- hatvā← hannominative singular masculine noun[bhakti]श्रेयः फलं न पश्यामि[advaita-bhakti]श्रेयो न पश्यामि
- su← sunominative singular masculine noun[advaita-bhakti]कृतम्। एवमस्वजनवधेऽपि श्रेयसोऽभावे स्वजनवधे सुतरां तदभाव इति ज्ञापयितुं स्वजनमित्युक्तम्। एवमनाहववधे श्रेयो नास्तीति सिद
- ajanam← ajaccusative singular masculine noun
- āhave← āhulocative singular masculine noun[bhakti]युद्धे हत्वा श्रेयः फलं न पश्यामि
Intertextual panel
The 8 verses most likely to be intertexts of 1.31, ranked by the Sūtrakṛt substrate's composite score.
Doctrinal projections
How each major school's commentary tradition reads this verse.
Advaita (Śaṅkara, Anandagiri)
Witnesses: shankara_1.31 · anandgiri_1.31
Viśiṣṭādvaita (Rāmānuja, Vedantadeshika)
Witnesses: ramanuja_1.31 · vedantadeshika_1.31
Śuddhādvaita (Vallabha)
Witnesses: vallabha_1.31
Bhakti-philological (Śrīdhara)
Witnesses: sridhara_1.31
Advaita-Bhakti synthesis (Madhusūdana)
Witnesses: madhusudan_1.31
Theme-list memberships (1)
Show all theme-lists this verse participates in
- स्वजनम्with 1.28, 1.29, 1.30, 1.45